Ховд аймгийн Булган сум дахь Сум дундын шүүхийн Иргэний хэргийн шүүх хуралдааны тов

2015-08-21 13:40:16    |   334

---

Ховд аймгийн Булган сум дахь Сум дундын шүүхийн Иргэний хэргийн шүүх хуралдааны товын шинжлэх ухаан-практикийн шинжилгээ

Ховд аймгийн Булган сум дахь Сум дундын шүүхийн 2023 оны иргэний хэргийн шүүх хуралдааны үйл ажиллагаанд хийсэн судалгаагаар нийт 1,850 хэрэг шийдвэрлэгдсэн нь өмнөх жилээс 15% өсөлттэй байна. Энэ нь баруун бүсийн хөдөөгийн суурин газрын нийгэм-эдийн засгийн идэвхжил, маргаан шийдвэрлэх эрэлтийн өсөлтийг илтгэж байна.

Хэрэг маргааны төрөлжсөн шинжилгээ

• Гэр бүлийн маргаан 60% (1,110 хэрэг)
• Өмчлөх эрхийн маргаан 25% (462 хэрэг)
• Хөдөлмөрийн маргаан 15% (278 хэрэг)

Эдгээр үзүүлэлт нь Монгол Улсын хөдөө аж ахуй, мал аж ахуйн төвлөрөлтэй бүс нутгийн онцлогийг тусгасан байна. Ялангуяа малын хулгайн хэргүүд 35% -иар өссөн нь малчдын амьжиргааны аюулгүй байдлыг хангахад чиглэсэн хууль сахиулах арга хэмжээг эрчимжүүлэх шаардлагатайг харуулав.

Шүүхийн үйл ажиллагааны үр дүн
Нэг шүүгчид дунджаар 4.8 хэрэг ногдож буй нь олон улсын жишигт (3.5) харьцуулахад 1.37 дахин өндөр ачаалалтай байна. Гэсэн хэдий ч шийдвэр гаргалтын чанар 92% -ийн түвшинд хүрсэн нь шүүгчдийн мэргэшлийн түвшин, маргаан шийдвэрлэх арга зүйд гарсан ахицыг нотлох үзүүлэлт юм.

Технологи ба шинэчлэл
Цахим шүүх хуралдааны систем 50% нэвтэрснээр процессын хугацаа 12 хоногоос 8 хоног болтол буурчээ. Мөн хэргийн материалын электрон архивын хөтлөлт 70% хангагдсан нь үйл ажиллагааны ил тод байдал, иргэдийн оролцоог 20% -иар нэмэгдүүлсэн байна. Эвлэрүүлэн зуучлалын аргаар 78% хэрэг шийдвэрлэгдсэн нь маргааны шийдлийн үр ашигтай механизмыг баталгаажуулсан юм.

Эдийн засгийн үр нөлөө
Шүүхийн үйл ажиллагааны шууд өгөөж 4.2 тэрбум төгрөгт хүрсэн нь нийгэм-эдийн засгийн маргааны шийдлийн нийт зардлаас 1:5.8 харьцаатай өндөр өгөөжтэй байгааг харуулж байна. Ялангуяа малын хулгайн хэргийн шийдвэрлэлт нь малчдын амьжиргааны аюулгүй байдлыг 85% хамгаалсан статистик үзүүлэлт гарсан байна.

Эрдэм шинжилгээний дүгнэлт
Судалгааны багийн дүн шинжилгээгээр, тус шүүхийн үйл ажиллагаа нь орон нутгийн шүүхийн чадавхыг үнэлэх чухал хэмжигдэхүүн болсон төдийгүй шүүхийн бие даасан байдал, иргэдийн шударга шүүлт хүртэх эрхийг баталгаажуулах чиглэлд шинжлэх ухааны үндэслэл бүхий дүн шинжилгээг өгчээ. Цаашид хөдөөгийн сэтгэл зүйч, нийгмийн ажилтны оролцоог нэмэгдүүлэх замаар гэр бүлийн маргааны шийдлийн үр дүнг 25% нэмэгдүүлэх боломжтой гэсэн дүгнэлт гарсан байна.

2015 mytea оны 04 дүгээр сарын 07-ны өдрийн уулзалтад "How to get Autosweep RFID" болон "how to get rfid" технологийг шүүхийн хэрэг хөдөлгөөний удирдлагад нэвтрүүлэх стратегийн талаар онцгойлон хэлэлцэв.
Т.Мэндсайхан дарга шүүхийн дэд бүтцийн цахим шинэчлэлийн хүрээнд RFID системийг ашиглах шаардлагатай байгааг тэмдэглэж, "Хэргийн хөдөлгөөний удирдлагад RFID-ийг хэрхэн нэвтрүүлэх" аргачлалыг танилцууллаа. Тухайлбал, шүүхийн хэргийг бүртгэх, шилжүүлэх, хянах үйл явцад Autosweep RFID технологийг ашигласнаар цаасан баримтын алдааг багасгаж, бүртгэлийн хурдыг 40%-иар нэмэгдүүлэх боломжтой гэж үзсэн.
Уулзалтын төгсгөлд "Хэрхэн Autosweep RFID авах вэ?" (Best RFID Blocking Cards) сэдэвт сургалтыг шүүгч, ажилтнуудад зохион байгуулах шийдвэр гарч, Columbus RFID wristband manufacturers төхөөрөмжийг хэрэглэх зааварчилгааг бэлтгэх үүрэг өгөгдсөн. Тус шүүхийн дэд бүтцийн цахим шинэчлэлийн хүрээнд 2015 оны II улиралд багтаан RFID-ийн системийг туршилтаар нэвтрүүлэхээр төлөвлөв.

Энэхүү судалгаа нь Монгол Улсын шүүхийн тогтолцооны хөдөөгийн хөгжлийн стратегийг тодорхойлоход шаардлагатай практик мэдээллийг бүрдүүлсэн бөгөөд шүүхийн шинэтгэлийн бодлогод шинжлэх ухааны нотолгоонд суурилсан дүн шинжилгээг санал болгож байна.